Chương 3: Không phải vì tiền

Tuần tiếp theo, Miên đổi cách làm việc.

Thay vì ngồi ở quầy, cô đứng, và cô đứng ở chỗ có thể nhìn được cả lối vào lẫn dãy kệ trong cùng. Cô cũng bắt đầu để ý người — không phải nhìn chằm chằm, mà nhìn kiểu người bán hàng nhìn khách: ai vào, đứng bao lâu, chạm vào cái gì, ra tay không hay ra có túi.

Chiều thứ Năm, tiệm đông đúng như dự đoán. Miên đếm được ba mươi mốt lượt khách. Cô ghi hết vào cuốn tập bìa mèo, bằng ký hiệu riêng: nam/nữ, độ tuổi ước chừng, thời gian đứng, khu vực.

Cuối buổi, ông Lâm đi rà kệ.

"Mất chưa chú?"

"Mất rồi."

Ông đưa cô xem: một cuốn sách mỏng, in năm 2001, tập tản văn. Giá bút chì: hai mươi hai ngàn.

Miên dò lại danh sách ba mươi mốt người. Chín người có ghé khu vực kệ trong. Trong chín người, năm người là khách quen cô biết mặt: bác Tài hưu trí, chị Hạnh bán bảo hiểm, hai anh sinh viên kiến trúc, và cô giáo dạy Văn trường gần đó mà ông Lâm gọi là "cô Thu".

Bốn người còn lại cô không biết.

"Chú," cô nói, "con nghĩ mình đang tìm sai."

"Sao?"

"Mình đang tìm ai lấy. Nhưng mình chưa biết người ta lấy cái gì."

Cô mở cuốn tập, lật lại toàn bộ mười hai dòng — giờ là mười hai, tính cả cuốn hôm nay.

"Chú đọc lại tên sách giùm con."

Ông Lâm đeo kính, đọc từng cái tên. Đọc tới cuốn thứ bảy thì ông chậm lại. Tới cuốn thứ chín thì ông dừng hẳn.

"Miên."

"Dạ."

"Con lấy cho chú cuốn danh mục nhà xuất bản trên nóc tủ."

Cô kê ghế, với xuống một cuốn sổ dày cộp, bìa cứng, bụi phủ một lớp mỏng. Ông Lâm lật, ngón tay chạy dọc các dòng chữ nhỏ li ti.

Rồi ông dừng lại, đẩy cuốn sổ về phía cô, ngón tay đè lên một dòng.

"Đọc đi."

Miên cúi xuống. Một cái tên. Rồi cô ngẩng lên, nhìn cuốn tập bìa mèo của mình, rồi nhìn lại cuốn danh mục.

Trong mười hai cuốn bị mất, có tám cuốn cùng một người dịch.

"Trời," cô thốt lên khẽ.

"Chưa hết." Ông Lâm lật thêm một trang. "Bốn cuốn còn lại không phải ông ấy dịch. Nhưng bốn cuốn đó có bài giới thiệu đầu sách do ông ấy viết."

Miên ngồi phịch xuống cái ghế nhựa cạnh quầy.

Mười hai trên mười hai. Không phải trùng hợp.

"Ông này là ai vậy chú?"

Ông Lâm gấp cuốn danh mục lại, đặt hai tay lên trên như giữ một thứ gì.

"Là một ông thầy giáo. Dịch sách từ hồi bao cấp, dịch nhiều lắm, nhưng in ra thì chẳng ai nhớ tên người dịch." Ông nhún vai. "Mất chục năm rồi. Sách của ổng giờ nhà xuất bản không tái bản nữa. Ai muốn đọc thì chỉ còn cách lùng ở mấy tiệm như tiệm chú."

Miên nhìn xuống cuốn tập bìa mèo. Sáu cột kẻ bằng thước. Mười hai dòng. Và giờ là một sợi dây nối tất cả lại.

"Vậy người kia không lấy sách," cô nói chậm. "Người ta đang thu gom một người."