Chương 2: Mười lăm năm

Mười lăm năm trôi qua như thế.

Tâm không lấy chồng. Không phải cô không có người thương. Năm cô hai mươi lăm, có một người đàn ông tên Hải — thầy giáo cùng khu trọ công nhân — thương cô thật lòng. Anh hiền, biết chuyện nhà cô, chưa bao giờ chê cô nghèo. Rồi anh xin được một suất dạy học trong Nam, lương khá, tương lai rộng mở. Anh ngỏ lời: "Em vào trong đó với anh. Mình làm lại từ đầu. Ba đứa em của em, tới tuổi này cũng gần tự lo được rồi, em bớt gánh lại một chút cho đời mình." Tâm đã thức trắng mấy đêm. Cô thương Hải. Nhưng lúc đó thằng Phúc mới vào cấp ba, con Hiền sắp thi đại học, khoản nợ còn dở dang. Cô biết nếu cô đi, dù chỉ "bớt gánh một chút", ba đứa em đang đà học hành sẽ chông chênh. Cuối cùng cô lắc đầu, trả lại anh lời hẹn. Hải đi một mình, sau này lập gia đình trong đó. Tâm chưa bao giờ kể chuyện này với ai — kể cả các em. Cô chỉ lặng lẽ cất tấm ảnh chụp chung và lá thư cuối anh viết xuống đáy rương, cạnh tờ giấy báo nhập học năm nào. Hai giấc mơ dang dở, chôn chung một chỗ. Tuổi xuân của cô, cô đổ hết vào ba đứa em và cái nhà.

Và ba đứa em không phụ công cô. Chúng học giỏi, ngoan, biết chị vất vả nên càng cố.

Nghĩa — đứa em kế — đỗ đại học kinh tế, ra trường làm ngân hàng, rồi lên chức, lấy vợ thành phố, mua nhà, mua xe. Hiền học y, thành bác sĩ, làm ở bệnh viện lớn. Phúc — đứa út mà ngày xưa Tâm cõng đi học — đỗ đại học công nghệ, giờ làm cho công ty nước ngoài, lương cao.

Khoản nợ ngày xưa, Tâm trả xong từ lâu. Cái nhà cấp bốn dột nát, cô sửa lại khang trang. Mẹ cô, tuy vẫn hay đau ốm, được chăm lo đầy đủ.

Từ một gia đình sắp sụp đổ, giờ nhà Tâm có tới ba người thành đạt. Người ta bảo "phúc nhà đó lớn". Nhưng ít ai nhắc tới người đã đánh đổi cả tuổi trẻ để dựng nên cái phúc đó — người chị cả giờ đã ngoài ba mươi, vẫn làm công nhân, vẫn ở căn nhà cũ với mẹ, bàn tay chai sần, gương mặt sạm đi vì năm tháng.

Điều buồn là, khi các em đã bay cao, khoảng cách giữa họ và Tâm cũng lớn dần.

Nghĩa, Hiền, Phúc giờ sống ở thành phố, bạn bè toàn người sang trọng, học thức. Mỗi lần về quê, họ thấy chị cả quê mùa, ăn nói cục mịch, quần áo giản dị. Họ vẫn thương chị, nhưng là cái thương pha chút ái ngại, đôi khi cả chút xấu hổ khi phải giới thiệu "đây là chị cả tôi, công nhân" trước bạn bè.

Tâm cảm nhận được điều đó. Nhưng cô không trách. Cô chỉ lặng lẽ, như cô đã lặng lẽ suốt mười lăm năm.